Co to jest jaskra? Jak się objawia?

Aż 70 milionów ludzi na świecie cierpi na jaskrę, z czego ponad 6 milionów straciła całkowicie wzrok w wyniku tej choroby. Dlatego tak ważne jest to, żebyś wiedział, co to jest jaskra, znał objawy tego schorzenia i szybko podjął się leczenia w razie jej wykrycia.

Jaskra – co to jest?

Jaskra inaczej glaukoma lub neuroptia jaskrowa to przewlekłe uszkodzenie nerwu wzrokowego, które charakteryzuje się stopniowym pogorszeniem jakości widzenia. Choroba ta jest szczególnie destrukcyjna, jeżeli nie jest leczona. Wtedy w zupełnie bezobjawowy sposób może dojść do całkowitego zniszczenia nerwu wzrokowego, a w konsekwencji do nieodwracalnej utraty wzroku.

Najczęstsze przyczyny jaskry

Nadal nie są znane wszystkie przyczyny jaskry. Jednak bardzo często ta choroba jest powodowana przez specyficzną budowę przedniego odcinka oka. W końcu dochodzi wtedy do nagłego zamknięcia odpływu cieczy wodnistej przez wypukłą tęczówkę lub pęczniejącą soczewkę. Za szczególnie niesprzyjającą okoliczność uważa się nagłe zamknięcie kąta przesączania i gwałtownego wzrostu ciśnienia w oku. Wówczas dochodzi do ostrego ataku jaskry, co wymaga natychmiastowej interwencji okulistycznej – jeśli o to nie zadbasz, to możesz całkowicie stracić wzrok. 

Warto też zwrócić uwagę na to, jakie czynniki ryzyka najczęściej powodują rozwinięcie się jaskry. Przede wszystkim jest to:

• genetyka,
• podwyższony poziom ciśnienia w oku,
• wiek po 35. roku życia,
• stres,
• krótkowzroczność,
• cienkie rogówki,
• zaburzenia gospodarki tłuszczowej – odnosi się to do hiperlipidemii oraz hipercholesterolemii,
• rasa – znacznie częściej na jaskrę pierwotnego kąta chorują Afroamerykanie, a na jaskrę zamykającego oka Azjaci,
• płeć – jaskra częściej występuje u kobiet,
• cukrzyca,
• objawów naczyniowo-skurczowych – odznaczają się zimnymi dłońmi i stopami,
• niskim ciśnieniem ogólnym krwi bądź zbyt intensywnym leczeniem nadciśnienia krwi.

Jaskra – objawy choroby

Warto zaznaczyć, że mogą występować różne symptomy w zależności od tego, jaką postać ma jaskra. Objawy JPOK (jaskry pierwotnej otwartego kąta) rozwijają się stopniowo, dlatego pacjent przez wiele lat może nie zdawać sobie sprawy z choroby. Tym bardziej że większość dolegliwości jest całkowicie bezbolesna – szczególnie odnosi się to do systematycznego zwężania pola widzenia. Proces ten postępuje powoli, więc w konsekwencji osoba chora przyzwyczaja się do nowego obrazu i nie dostrzega tych zmian. Wówczas musisz zwrócić uwagę na jeszcze więcej kwestii np. „wrażenie niemieszczenia się w drzwiach” oraz „obijanie się o meble”. W końcu to właśnie te symptomy bardzo często świadczą o ograniczeniu pola widzenia.

Jeśli chodzi o JPZK (jaskrę pierwotnego zamknięcia kąta), to objawy zazwyczaj zaczynają się uwydatniać, gdy dochodzi do ostrego zamknięcia kąta przesączania. Wtedy widoczne są następujące symptomy:

• bardzo silny ból oczu i głowy,
• czasem występują nudności i wymioty,
• ograniczenie ostrości widzenia,
• aureola wokół źródła światła,
• zwężenie pola widzenia – tzw. widzenie tunelowe,
• zaczerwienienie oka,
• źrenica o średniej szerokości, która nie reaguje na światło,
• nieregularny kształt źrenicy.

Jaskra – leczenie

W zależności od stopnia nasilenia oraz rodzaju jaskry, specjalista może zastosować różne sposoby leczenia tej choroby. Najczęściej wykorzystywane są przeciwjaskrowe krople do oczu, które mają za zadanie obniżyć ciśnienie w oku. Zazwyczaj w tym celu hamują wydzielanie cieczy wodnistej bądź zwiększają przepływ płynu, aby mógł się bez problemu wydostać. Warto zauważyć, że krople do oczu na jaskrę są naprawdę skuteczne, z tego powodu też mogą prowadzić do licznych skutków ubocznych np. zaczerwienienie oka, uczucie pieczenia i podrażnienie, rozmazane widzenie, czy nawet alergie.

W jaki jeszcze sposób może być zlikwidowana jaskra? Leczenie operacyjne to ostateczne rozwiązanie, które polega na umożliwieniu przepływu cieczy wodnistej z przedniej komory oka. Inną dostępną metodą jest laseroterapia.

Jaskra – czego nie wolno robić?

Istnieje kilka ważnych zasad dla pacjenta, u którego została zdiagnozowana jaskra. Czego nie wolno wtedy robić? Przede wszystkim nie jest wskazany ciężki, długotrwały wysiłek fizyczny. Pamiętaj o tym, jeśli masz tzw. jaskrę barwnikową, ponieważ pod wpływem zbyt dużej aktywności może dojść do uwolnienia się barwnika z tęczówki – zwróć uwagę na to, że zazwyczaj mają z tym problem młode osoby. Dodatkowo należy unikać ćwiczeń, wymagających długotrwałego pochylania głowy – dotyczy to również czytania książek podczas leżenia na brzuchu.

Najlepiej, jeśli ograniczysz również spożywanie alkoholu i palenie papierosów, gdyż mogą przyspieszać rozwój jaskry. Poza tym zadbaj o odpowiednią dietę – pełną witamin, kwasów omega-3 i omega-5. W ten sposób skutecznie wspomożesz swój wzrok.

Jeśli została u Ciebie zdiagnozowana jaskra zamkniętego oka, należy ograniczyć przebywanie w przyciemnionych pomieszczeniach i stosowania leków powodujących rozszerzenie źrenicy.

Jaskra a zaćma – najważniejsze różnice

Zarówno jaskra, jak i zaćma to niebezpieczne choroby oczu, które mogą prowadzić do utraty wzroku, jeśli nie zadbasz o prawidłowe leczenie. Szczególnie narażeni na ich występowanie są pacjenci powyżej 40 roku życia. Jednak oba te schorzenia mają inne podłoża. Poza tym zaćma polega na stopniowym mętnieniu soczewki, a tym samym powoduje postępujące pogorszenie jakości widzenia. Dochodzi wtedy do przemian biochemicznych w obrębie białek wewnątrz oka. Jeśli chodzi o jaskrę to główną przyczyną jest wzrost ciśnienia wewnątrzgałkowego, co znowu prowadzi do ucisku na nerwy wzrokowe. 

Kluczowe znaczenie ma to, że jaskrę można wyleczyć przy pomocy środków farmakologicznych, a dopiero w ostateczności pacjent jest kierowany na operację. Inaczej jest w przypadku zaćmy, ponieważ nie ma żadnego leku na tę chorobę – od razu potrzebny jest zabieg operacyjny, polegający na wstawieniu nowej, sztucznej soczewki wewnątrzgałkowej.

Szukasz okularów korekcyjnych? Odwiedź wokularach.pl!